Λιπαρό δέρμα και ενυδάτωση: Χρειάζεται πραγματικά ενυδατική κρέμα;

Η λιπαρότητα και η ενυδάτωση συχνά φαίνονται σαν αντίθετα.
Αν το πρόσωπο γυαλίζει μέσα στην ημέρα, το μυαλό ρωτά:
«Γιατί να βάλω ενυδατική κρέμα, αν το δέρμα είναι ήδη λιπαρό;»

Η απάντηση κρύβεται στη φυσιολογία του δέρματος: το σμήγμα δεν είναι το ίδιο με το νερό.
Ένα δέρμα μπορεί να είναι πολύ λιπαρό και ταυτόχρονα η κεράτινη στιβάδα, το εξωτερικό τμήμα της επιδερμίδας, να μην είναι καλά ενυδατωμένη.

Για να το καταλάβουμε, πρέπει να ξεχωρίσουμε δύο έννοιες που συχνά μπερδεύονται.

 

Τι σημαίνει πραγματικά «λιπαρό δέρμα»;

Η λιπαρότητα αφορά το σμήγμα, ένα μίγμα λιπιδίων που βγαίνει από τους σμηγματογόνους αδένες.

Η ενυδάτωση αφορά κάτι άλλο.
Το νερό είναι απαραίτητο για τη λειτουργία της κεράτινης στιβάδας.
Η κεράτινη στιβάδα κρατά το νερό χάρη στους φυσικούς ενυδατικούς παράγοντες (NMF) μέσα στα κερατινοκύτταρα και στη λιπιδική δομή που περιορίζει την απώλεια νερού. [1]

Επομένως:
Λιπαρότητα → σμήμα.
Ενυδάτωση → νερό στην κεράτινη στιβάδα.

Δυο διαφορετικές παραμέτρους.
Το γεγονός ότι η επιδερμίδα γυαλίζει δεν σημαίνει ότι είναι καλά ενυδατωμένη.

Μπορεί το λιπαρό δέρμα να είναι αφυδατωμένο;

Ναι. Εδώ χρειάζεται μια διευκρίνιση.
Ο όρος «αφυδατωμένο δέρμα» χρησιμοποιείται συχνά στην κοσμετολογία για να περιγράψει κατάσταση μειωμένης ενυδάτωσης της επιδερμίδας. Δεν πρέπει να συγχέεται με τον τύπο δέρματος.
Κάποιος μπορεί να έχει λιπαρό δέρμα και ταυτόχρονα να έχει μειωμένη ενυδάτωση της κεράτινης στιβάδας.

Η επιστημονική γνώση για την ενυδάτωση έχει εξελιχθεί πολύ: σήμερα ξέρουμε ότι η «ενυδάτωση» της επιδερμίδας είναι πολύ πιο σύνθετη από την απλή παρουσία νερού. Συνδέεται με τη φυσιολογία, την ωρίμανση και τη λειτουργία της κεράτινης στιβάδας.[1,2]

Το λάθος της υπερβολικής «απολίπανσης»

Όταν το δέρμα είναι λιπαρό, δημιουργείται εύκολα η επιθυμία να αφαιρέσουμε όσο περισσότερο σμήγμα γίνεται.
Ισχυρός καθαρισμός, συνεχές πλύσιμο και προϊόντα που αφήνουν την επιδερμίδα με έντονη αίσθηση «τραβήγματος» μπορεί να δίνουν προσωρινά την εντύπωση απόλυτης καθαριότητας.
Αυτό όμως δεν πρέπει να είναι ο στόχος μιας σωστής ρουτίνας.

Ο επιδερμικός φραγμός παίζει ουσιαστικό ρόλο στον περιορισμό της απώλειας νερού προς το περιβάλλον. Η βιβλιογραφία για την κεράτινη στιβάδα δείχνει πόσο στενά συνδέονται η δομή του φραγμού, τα λιπίδια και η διατήρηση της υγρασίας.

Άρα η λογική:
«έχω λιπαρό δέρμα → πρέπει να αφαιρώ όσο περισσότερο λίπος μπορώ»
είναι υπερβολικά απλοϊκή.

Ο στόχος είναι πιο ισορροπημένος: αποτελεσματικός καθαρισμός χωρίς άσκοπη επιβάρυνση του επιδερμικού φραγμού.

Τι κάνει στην πραγματικότητα μια ενυδατική σύνθεση;

Η λέξη «ενυδατική» συχνά δίνει την εντύπωση ότι όλες οι κρέμες δουλεύουν με τον ίδιο τρόπο. Αυτό δεν είναι αλήθεια. Μια ενυδατική φόρμουλα μπορεί να περιέχει τρία είδη συστατικών:

• Υγραντικούς παράγοντες (humectants): κρατούν το νερό στην επιφάνεια του δέρματος.
• Μαλακτικούς παράγοντες (emollients): κάνουν το δέρμα πιο απαλό και λείο.
• Αποφρακτικούς παράγοντες (occlusives): δημιουργούν μια μεμβράνη που μειώνει την απώλεια νερού.

Αυτές οι τρεις λειτουργίες περιγράφονται στη δερματολογική βιβλιογραφία για τις ενυδατικές συνθέσεις. Έτσι, ενυδάτωση δεν σημαίνει απαραίτητα «βαριά και λιπαρή κρέμα». Η διάκριση είναι σημαντική, ειδικά για το λιπαρό δέρμα. [3]

Χρειάζεται λοιπόν ενυδατική κρέμα για το λιπαρό δέρμα;

Το γεγονός ότι το δέρμα παράγει πολύ σμήγμα δεν σημαίνει ότι δεν χρειάζεται ενυδάτωση. Το σωστό ερώτημα είναι: «Ποια φόρμουλα και ποια ποσότητα ταιριάζουν στη δική μου επιδερμίδα;»

Στη βιβλιογραφία για την ακμή, οι ενυδατικές κρέμες έχουν μελετηθεί ως συμπλήρωμα της φροντίδας, επειδή κάποιες τοπικές θεραπείες μπορούν να προκαλέσουν ξηρότητα και ερεθισμό. Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε ενυδατική κρέμα είναι κατάλληλη για κάθε λιπαρή ή ακνεϊκή επιδερμίδα. Η συνολική σύνθεση του προϊόντος και οι ανάγκες του δέρματος παραμένουν σημαντικές.

Και αν η κρέμα μου φαίνεται πολύ βαριά;

η απάντηση εξαρτάται από τη φόρμουλα και την ποσότητα που χρησιμοποιείς. Τότε ίσως χρειαστεί να ξαναδούμε όχι την ανάγκη για ενυδάτωση, αλλά τη φόρμουλα, την υφή και την ποσότητα.
Το δέρμα δεν έχει τις ίδιες ανάγκες όλο το χρόνο.

Σε μια μελέτη σε γυναίκες της Κεντρικής Ευρώπης παρατηρήθηκαν εποχικές αλλαγές στην ενυδάτωση της κεράτινης στιβάδας, στην παραγωγή σμήγματος και στην απώλεια νερού μέσω του δέρματος. Οι ερευνητές βρήκαν ότι το δέρμα είχε λιγότερη ενυδάτωση και λιγότερο σμήγμα τον χειμώνα. Επίσης οι ερευνητές σημείωσαν ότι τα δεδομένα για τις εποχικές αλλαγές δεν είναι πάντα ομοιόμορφα μεταξύ των μελετών. [4]

Αυτό μας θυμίζει κάτι σημαντικό:
Η skincare routine δεν πρέπει να είναι στατική.
Μπορούμε να αλλάζουμε την ποσότητα και τον τρόπο εφαρμογής ανάλογα με το πώς λειτουργεί το δέρμα.

Πώς εντάσσεται η Aurum Skin σε αυτή τη λογική;

Στην Aurum Skin θεωρούμε την περιποίηση ως συνδυασμό μιας ολοκληρωμένης φόρμουλας και μιας απλής, σταθερής ρουτίνας, όχι ως αναζήτηση ενός μοναδικού «θαυματουργού» συστατικού.

Το Golden Elixir Serum περιέχει γλυκερίνη, νιασιναμίδη, Sodium Hyaluronate, πανθενόλη, εκχύλισμα κινόα και Hydrolyzed Caviar Extract.
Η Golden Veil Cream περιέχει γλυκερίνη, Biosaccharide Gum‑1, νιασιναμίδη, Sodium Hyaluronate, πανθενόλη, σταφυλοκουκουτσέλαιο και έλαιο jojoba.

Η λογική της εφαρμογής είναι απλή:
Golden Elixir Serum → Golden Veil Cream.
Η ποσότητα προσαρμόζεται στην αίσθηση και στις ανάγκες του δέρματος. Αν θέλετε να μάθετε περισσότερα για τη σειρά εφαρμογής, διαβάστε το άρθρο «Ορός ή κρέμα πρώτα; Η σωστή σειρά στη ρουτίνα περιποίησης».
Τα δύο προϊόντα είναι επίσης διαθέσιμα μαζί ως The Golden Ritual Set.

Το σημαντικότερο που πρέπει να θυμόμαστε

Λιπαρότητα και ενυδάτωση δεν είναι το ίδιο.
Η παρουσία σμήγματος στην επιφάνεια δεν μας λέει από μόνη της όλα τα πράγματα που σχετίζονται με την ενυδάτωση και τη λειτουργία του επιδερμικού φραγμού.
Γι’ αυτό η σωστή φροντίδα μιας λιπαρής επιδερμίδας δεν χρειάζεται να βασίζεται στην προσπάθεια να την κάνουμε όσο πιο «στεγνή» γίνεται.
Χρειάζεται ισορροπία: σωστός καθαρισμός, κατάλληλη ενυδάτωση και μια ρουτίνα προσαρμοσμένη στις πραγματικές ανάγκες της επιδερμίδας.
Γιατί στην περιποίηση του δέρματος, η κατανόηση του γιατί είναι συχνά πιο σημαντική από έναν ακόμη κανόνα του skincare.

Βιβλιογραφία

[1] Verdier‑Sévrain S, Bonté F. Skin hydration: a review on its molecular mechanisms. Journal of Cosmetic Dermatology. 2007;6(2):75‑82. DOI: 10.1111/j.1473‑2165.2007.00300.x. PubMed – Skin hydration: a review on its molecular mechanisms
[2] Rawlings AV, Matts PJ. Stratum corneum moisturization at the molecular level: an update in relation to the dry skin cycle. Journal of Investigative Dermatology. 2005;124(6):1099‑1110. DOI: 10.1111/j.1523‑1747.2005.23726.x. PubMed – Stratum corneum moisturization
[3] Chularojanamontri L, Tuchinda P, Kulthanan K, Pongparit K. Moisturizers for Acne: What are their Constituents? Journal of Clinical and Aesthetic Dermatology. 2014;7(5):36‑44. PubMed – Moisturizers for Acne                                                                 [4] Engebretsen KA et al. Seasonal variations in the skin parameters of Caucasian women from Central Europe. Skin Research and Technology. 2021. DOI: 10.1111/srt.12951. 
PubMed – Seasonal variations in skin parameters

Το Aurum Skin Journal δίνει πληροφορίες και διδάσκει. Το Aurum Skin Journal δεν δίνει ιατρική ή δερματολογική συμβουλή. Αν υπάρχει ακμή ή ερεθισμός που δεν περνά, ή αν υπάρχει δερματολογική πάθηση ή θεραπεία, τότε συμβουλέψτε δερματολόγο.